Türkiye’de Kültür ve Kadın-Yılmaz Parlar

Türkiye’de Kültür ve Kadın

Kavram Meslek Yüksekokulu’nun organize ettiği, Ekonomi Gazetecileri Derneği’nin (EGD) ve Yeni Arayışlar Girişimi Platformu Derneği’nin (YAPDER) desteklediği panelin açılış konuşmasını Avukat Vildan Yirmibeşoğlu yaptı. Türkiye’de kadın cinayetlerinin 2002-2009 yılları arasında % 1400 arttığını dile getiren Yirmibeşoğlu kadın istismarı yapan erkeklerin % 83’ünün kadınların kendi eşleri olduğunu belirtti. Ülkemizde gerçekleşen her dört evlilikten birinde çocuk gelinlerin olduğunu da söyleyen Yirmibeşoğlu, kadınların yaşadığı sıkıntıların giderilmesi için eşitlik ilkesinin yasalardan başlayarak uygulanmasını ayrıca toplumda fiili eşitliği sağlayan önlemler alınması gerektiğini, egemen sistemi dönüştürmek için demokratik, laik hukuk devletinin gerekliliğini ifade etti.

Oturumda ilk sözü Çerkes Kadınları Teavün Derneği Kurucu ve Yönetim Kurulu üyesi Ayşe Pişkin aldı. Çerkes kültüründe kadının baş tacı edildiğini belirten Pişkin kadınların aile içindeki önemini vurgulayarak, kadınların aile içinde yol gösterici olduğunu dile getirdi. Ayrıca Çerkes toplumunda kız çocuklarının son derece özgüven sahibi olarak yetiştirildiklerini ve bu kültürde akraba evliliklerinin olmadığını belirtti.

Oturumda İlahiyatçı yazar İhsan Eliaçık İslam kültüründe kadın konusuna değindi. Eliaçık İslam dininde kadın ve erkeğin eşit olduğunu, Kuran-ı Kerim’de yer alan ayetlerin tamamının kadınların lehine olduğunu ve İslam dininin kadın erkek eşitliği anlamında reform başlattığını  belirtti.

Roman Kültür Dernekleri Federasyon Başkanı Ahmet Çokyaşar ülkemizde Roman toplumunun yaşadığı sıkıntıları dile getirdi. Özellikle ülkemizde Romanları konu alan sinema filmlerinde Romanların hırsız, kavgacı gibi tiplemelerle gösterilerek haksız yere aşağılanmalarından rahatsızlık duyduklarını, toplum tarafından dışlanmanın medya aracılığıyla da desteklendiğini ifade etti. Ayrıca eğitim konusunda yaşadıkları sıkıntıların Roman çocuklarının adaptasyon sorununa bağlı gösterildiğini ama bunun gerçekliği olmadığını belirtti.

Agos Gazetesi Yazarı Pakrat Estukyan kültür ve kadın meselesini günümüzde toplumların içinde yaşadığı sorunlarla harmanlayarak dile getirerek, eğitim sorununa değindi. Kadına uygulanan şiddetin sadece bizim toplumumuza özgü olmadığını, Batı toplumlarında da benzer sıkıntıların yaşandığını, bunun kaynağının derinlemesine araştırılarak çözümlenmesi gerektiğini ifade etti.

Laz Kültür Derneği Başkanı Memedali Barış Beşli Laz kültürü hakkında bilgi verdi. Beşli kadın sözcüğünün etimolojik kökendeki karşılığının “oxorca” kelimesi olduğunu belirtti. Oxorca ev ve ağaç kelimelerinin bir araya gelerek oluştuğunu, dolayısıyla kadının evin ağacı, evin direği şeklinde tercüme edilebileceğini, bunun da Laz kültüründe kadına verilen değerin önemli bir göstergesi sayılabileceğini dile getirdi.

Oturumda son sözü alan İstanbul Kavram Meslek Yüksekokulu Müdürü Yrd. Doç. Dr. Sakin Öner geçmişten günümüze Türk kültüründe kadınının son derece önemli bir konuma sahip olduğunu, elbette çeşitli sorunlar yaşadığını, bu sorunların giderilebileceğine dair taşıdığı umudu dile getirdi.

yilmazparlar@yahoo.com